Παρνασσός

Ο Παρνασσός είναι ένα από τα μεγαλύτερα και ομορφότερα βουνά της χώρας και βρίσκεται στην Στερεά Ελλάδα. Ψηλότερο σημείο είναι η κορυφή Λιάκουρα στα 2.457μ. ενώ ακολουθούν οι κορυφές Τσάρκος (2.415μ.) και Γεροντόβραχος (2.389μ.).

Το όρος Παρνασσός έχει μεγάλη έκταση και εκτείνεται στους νομούς Βοιωτίας, Φθιώτιδας και Φωκίδας.

Από το 1938 μεγάλο μέρος της δασικής έκτασης του όρους, έχει ανακηρυχθεί ως Εθνικός Δρυμός, ο οποίος μάλιστα μαζί με αυτόν του Ολύμπου ήταν οι πρώτοι που ιδρύθηκαν στην Ελλάδα. 

Ο Παρνασσός από την πλευρά της Φθιώτιδας

Πηγή: Onparnassos.gr

Το βουνό του Απόλλωνα, όπως αλλιώς λέγεται, είναι γνωστό από την αρχαιότητα, αφού πολλοί είναι οι μύθοι που το συνοδεύουν.

Σύμφωνα με την ελληνική μυθολογία, του βουνό οφείλει το όνομά του στον ήρωα Παρνασσό, ο οποίος είχε κτίσει πάνω στο βουνό μια πόλη που καταστράφηκε από τον κατακλυσμό του Δευκαλίωνα. Τότε οι κάτοικοι της πόλης ακολουθώντας τις κραυγές των λύκων οδηγήθηκαν ψηλότερα στο βουνό για να γλιτώσουν από τον κατακλυσμό, όπου έχτισαν μια νέα πόλη την οποία ονόμασαν Λυκώρεια, που σημαίνει κραυγές των λύκων.

Ο Παρνασσός αποτελεί έναν μοναδικό και ιδιαίτερο τόπο, καταφύγιο άγριας ζωής, ενώ στα εδάφη του φυτρώνουν πολλά ενδημικά φυτά όπως η Παιώνια Παρνασσού.

Χλωρίδα-Πανίδα

Στον Παρνασσό διαμορφώνονται τέσσερις ζώνες βλάστησης με τους αντίστοιχους αυξητικούς χώρους:

Ανωδασική Ζώνη Υψηλών Ορέων (Astragalo-Acentholimetalia) και αυξητικός χώρος Αstragalo-Daphnionμε χαμηλή βλάστηση πάνω από τα δασοόρια της κεφαλληνιακής Ελάτης (Abies cephalonica) μέχρι την κορυφή του Παρνασσού.

Ζώνη Οξιάς – Ελάτης (Fagetalia sylvaticae) με τον αυξητικό χώρο Abietion cephalonicae ο οποίος περιλαμβάνει τα δάση της κεφαλληνιακής ελάτης. Μέσα στη ζώνη αυτή εμφανίζονται και δάση ορομεσογειακών ειδών, όπως της μαύρης πεύκης και συστάδες του γένους Άρκευθος – Juniperus (J. foetidissima, J. oxycedrus) 

H Ζώνη των φυλλοβόλων πλατυφύλλων ή Παραμεσογειακή Ζώνη (Quercetalia pubescentis) η οποία περιλαμβάνει τα φυλλοβόλα δάση και τους πρινώνες και εμφανίζεται κυρίως κάτω από την προηγούμενη ζώνη και μέχρι τους πρόποδες του Παρνασσού.

Η Ευμεσογειακή ζώνη βλάστησης που περιορίζεται σε μικρές κηλίδες, κατακερματισμένη και περιλαμβάνει τους θαμνώνες αείφυλλων πλατύφυλων, της αριάς και του σχίνου.

Η χλωρίδα του Παρνασσού

Η πλούσια χλωρίδα του Παρνασσού, εξαιτίας της ιδιαιτερότητας και σπουδαιότητάς της, έχει προσελκύσει το ενδιαφέρον πολλών βοτανικών επιστημόνων αλλά και ερασιτεχνών από πολύ παλιά.Ωστόσο, οι εξερευνήσεις και συλλογές τους περιορίζονταν στα μεγάλα υψόμετρα, στους βράχους και στα διαζώματά τους.

Η διαμόρφωσή της χλωρίδας οφείλεται σε πολλούς παράγοντες, όπως:

  • στη γεωγραφική θέση του Παρνασσού,
  • στο ποικίλο ανάγλυφο του (χαράδρες, απότομες και ήπιες πλαγιές, αποστρογγυλωμένες κορυφές, βραχώδεις εξάρσεις, κοιλάδες κ.α.),
  • στο μητρικό πέτρωμα (σκληροί ασβεστόλιθοι και δολομίτες, φλύσχης και σύγχρονες αποθέσεις) και στα εδάφη που εμφανίζονται σε κάθε οικότοπο,
  • στο κλίμα και στα επιμέρους μικροκλίματα, αλλά και
  • στις διάφορες ανθρωπογενείς επιδράσεις.

Τα περισσότερα από τα σπάνια και απειλούμενα φυτικά είδη απαντώνται στις χαράδρες Βελίτσα και Νερομάνα και στους βραχώδεις βιότοπους του Γεροντόβραχου, στις ορθοπλαγιές, αλλά και στην ευρύτερη περιοχή πάνω από τα όρια δασών της ελάτης. Έτσι, προκύπτει η αναγκαιότητα διατήρησης και προστασίας του φυσικού περιβάλλοντος της ευρύτερης περιοχής.

Αν και δεν έχει πραγματοποιηθεί ακόμα λεπτομερής καταγραφή και αξιολόγηση της χλωρίδας, από τα 854 taxa που έχουν καταγραφεί (691 είδη και 153 υποείδη στα οποία περιλαμβάνονται και 10 ποικιλίες), 5 αποτελούν τοπικούς ενδημίτες:

  • Centaurea musarum Boiss. & Orph.,
  • Erysimum parnassi (Boiss. & Heldr.) Hausskn.,
  • Euphorbia orphanidis Boiss,
  • Bupleurum capillare Boiss. & Heldr.,
  • Campanula rupicola Boiss. & Spruner.

Την Άνοιξη κάνει την εμφάνισή του ένα από τα πιο όμορφα αγριολούλουδα του βουνού μας: ας γνωρίσουμε, λοιπόν, μαζί την Παιώνια του Παρνασσού (Paeoniaparnassica)

Η πανίδα του Παρνασσού

Ο Παρνασσός είναι περιοχή εξαιρετικής σημασίας για την πανίδα της ηπειρωτικής Ελλάδας κι αυτό έγκειται στη βιοποικιλότητά του. Η ύπαρξη γυμνών βράχων και λιθώνων, αλπικών λιβαδιών σε μεγάλα υψόμετρα και το εντυπωσιακό δάσος ενδημικής κεφαλληνιακής ελάτης σε συνδυασμό με την ενδιαφέρουσα γεωμορφολογία της περιοχής καθιστούν τον Παρνασσό ιδιαίτερα πλούσιο σε πανίδα. Ο ορεινός όγκος του είναι σημαντική περιοχή σε διεθνές επίπεδο για ένα αξιόλογο αριθμό και μεγάλη ποικιλία προστατευόμενων ειδών, ιδιαίτερα για αρπακτικά, δασικά και αλπικά είδη καθώς και για είδη των αείφυλλων πλατύφυλλων.

Η πανίδα αποτελείται από κοινά για τον ελλαδικό χώρο θηλαστικά, όπως λαγούς, σκίουρους, ασβούς, αλεπούδες, λύκους, καθώς και από μεγάλο αριθμό ορνιθοπανίδας, όπως γεράκια, χρυσαετούς, δρυοκολάπτες, που τελούν κι αυτά υπό προστασία. Ποικίλα είδη ερπετών και εντόμων βρίσκουν επίσης καταφύγιο στον εθνικό δρυμό, ενώ αξιοσημείωτη θεωρείται και η παρουσία της σπάνιας «Απολλώνιας Παρνασσιακής» πεταλούδας (Parnassius apollo).

Περισσότερες πληροφορίες εδώ: http://www.parnassosnp.gr/

Χωριά

Στον ορεινό όγκο του Παρνασσού βρίσκονται αρκετά μεγάλα ή μικρότερα παραδοσιακά χωριά. Η Αράχωβα και οι Δελφοί βρίσκονται στις νότιες πλαγιές του βουνού σε υψόμετρο 960μ. και 570μ. αντίστοιχα. Και τα δύο χωριά δέχονται μεγάλο όγκο επισκεπτών καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους.